آلبوم عکس   قراردادن در لیست لینکهای مورد علاقه   ارسال نامه   صفحه اصلی  

ا

حمل و نقل بستری برای توسعه همه جانبه

     صنعت حمل و نقل بیانگر وضعیت اقتصادی و میزان توسعه صنعتی هر كشور به طوری كه این صنعت را باید یكی از عوامل مهم در توسعه اقتصادی ، فرهنگی ، اجتماعی و ... دانست ، اهمیت این صنعت چنان است كه اندیشمندان اقتصادی دنیا معتقدند اگر در آغاز قرن 21 كشورهای توسعه نیافته به این صنعت توجه لازم را نداشته باشند ، رشد و توسعه آنها به حداقل خواهد رسید ، بر این اساس و با توجه به شرایط اقلیمی و جغرافیایی ایران ، نقش صنعت حمل و نقل را در توسعه همه جانبه كشور به خوبی می توان تبیین كرد ، شاید همین مساله و همچنین ضعف های عمومی این صنعت در كشور باعث شد تا دست اندر كاران صنعت حمل و نقل كشور طرح جامع حمل و نقل را تدوین كنند طرحی كه پیشتازی حمل و نقل را در توسعه همه جانبه كشور به خوبی تبیین می كند . موقعیت ژواستراتژیك و ژئوپلیتیكی این امكان را برای كشورمان فراهم می آورد كه بتواند به عنوان قطب اصلی حمل و نقل منطقه ای به ایفای نقش ترانزیتی بپردازد . وجود دریاچه خزر در شمال ، خلیج فارس و دریای عمان در جنوب ، داشتن خط آهن شمال – جنوب ، تكمیل و بهره برداری از خط آهن مشهد – بندر عباس و همچنین قرار داشتن در مسیر پر تردد هوایی همه از عواملی است كه نقش ترانزیتی ایران را در منطقه نفت خیز خاورمیانه نشان می دهد . امروز شاهدیم كه جنبشی فراگیر تمام ساختارهای فعال در جامعه نیمه صنعتی ما را فراگرفته است ، جنبشی برای ارتقای شریان های صنعتی و تولید صنعتی و به عبارت دقیق ، جنبش برای ارتقاء تولید سرانه ملی كه نتیجه طبیعی آن ، ارتقاء رفاه ملی است كه از جمله این جنبش ها ، همانا گسترش ، نوسازی و بهسازی شریان های حیاتی حمل و نقل در كشور در اقصی نقاط كشور است ، كه رشد شاخص های آماری در بخش های مختلف حمل و نقل ( دریایی ، هوایی ، زمینی و ریلی ) در چند سال اخیر همه حكایت از فعالیت این جنبش دارد . یا آوری این نكته ضروری است كه وزارت راه و ترابری به عنوان متولی صنعت حمل و نقل در سه سال اخیر برترین وزارتخانه در اجرای برنامه سوم توسعه كشور بوده است ، بطوریكه این وزارتخانه در سال 1381 با تحقق 1/62 درصد از اهداف پیش بینی شده برنامه سوم ، مقام اول را در بین دستگاهها و وزارتخانه های اجرایی دولت به خود اختصاص داده است .

 حال به بررسی حمل و نقل جاده می پردازیم :

 حجم بسیار بالایی از جابجایی كالا و مسافر از طریق جاده صورت م گیرد و علاوه بر این نقش شبكه راهها در مسائل دفاعی و همچنین ارائه خدمات از قبیل آتش نشانی سوخت رسانی و ... اهمیت گسترش و بهسازی شبكه راههای كشور را ضروری می نماید در حال حاضر تحول و ارتقاء كمی و كیفی جاده های كشور با توسعه اقتصادی ، سیاسی ، اجتماعی و فرهنگی گره خورده است كه با شناخت این مهم اولویت وزارت راه و ترابری در بخش جاده ای به ساخت اتوبان ها (Highway  ) سوق یافته است كه در این راستا در سال گذشته 27 میلیارد و امسال نیز 5/62 میلیارد تومان اعتبار اختصاص یافته و سال آینده نیز این رقم به 120 میلیارد تومان افزایش می یابد همچنین نگاهی اجمالی به این بخش مهم نشانگر آن است كه در سالهای قبل از انقلاب طول آزاد راهها ( شریانهای خاص ) كشور به 300 كیلومتر نمی رسید اما در دو دهه اخیر طول این مسیرهای استراتژیك به بیش از 900 كیلومتر ارتقاء یافت .

همچنین باید گفت كه حجم جابجایی كالا توسط ناوگان جاده ای در سال 79 ، 80 و 81 به ترتیب 249 ، 5/268 و 8/298 میلیون تن افزایش یافته است و در همین مدت حجم كالای ترانزیتی نیز به ترتیب 3 ، 5/3 و 8/4 میلیون تن افزایش را نشان می دهد .

همچنین تعداد مسافرین جابجا شده توسط ناوگان مسافری جاده ای در سال 1370 ، با 5 میلیون و 569 هزار سفر انجام شده تعداد 128 میلیون و 652 هزار نفر بوده و در سال 81 نیز با 12 میلیون و 815  هزار سفر انجام شده 217 میلیون و 718 هزار نفر را بوده است ، بر این اساس می توان گفت تعداد سفرهای انجام شده در سال 81 نسبت به سال  71 رشد 57 درصدی و تعداد مسافرین جابجا شده در همین مدت رشد 41 درصدی را نشان می دهد .

هر چند كه شاخص ها ارزش قابل قبولی را نشان می دهند ولی با این حال پر واضح است كه طول راههای كشور هنوز تكافوی تمام نیازهای جامعه را نمی كند و وزارت راه و ترابری برای اجرای طرح های عمران ، ملی و استانی در تدارك چارچوبی مدون تحت عنوان طرح جامع حمل و نقل ایران بر آمده كه در حال حاضر توسط 20 مشاور داخلی و یك مشاور خارجی در دست تدوین است كه با سیاستها ، اهداف و راهبرد مشخص صنعت حمل و نقل كشور در قالب سند حمل و نقل به استقبال قانون برنامه چهارم توسعه گام بردارد .

به هر حال امسال در حالی به استقبال برنامه چهارم توسعه كشور می رویم كه در بخش حمل و نقل اعم از هوایی ، دریایی ، زمینی و ریلی رایحه خوش شكوفایی را به مرور احساس می كنیم واضح است اجرای برنامه ها , پروژه   های حمل و نقلی میسر نمی شود مگر توجه مسئولین كشور به نقش محوری صنعت حمل و نقل به عنوان بستر برای توسعه همه جانبه .